Emmanuel Macron: rakamlarla bilanço
Mayıs 2017'den bu yana neler iyileşti, neler kötüleşti ve seçim vaatleri yerine getirildi mi?
Kapsam: Fransa, 14 Mayıs 2017 – 8 Kasım 2026; aynı dönemlerde AB-27 ile karşılaştırma.
Öne çıkanlar
- İşsizlik birinci dönemde düştü, sonra yeniden yükseldi. Nisan 2017'de %9,6, Nisan 2022'de %7,6, Eylül 2026'da %8,5: toplamda −1,1 puan; aynı dönemde AB'deki düşüşün (−2,2 puan) yarısı.
- İstihdam belirgin biçimde arttı, özellikle yaşlı çalışanlarda: 20-64 yaş istihdam oranı %70,7'den %75,1'e, 55-64 yaş istihdam oranı %51,2'den %61,7'ye yükseldi. Bu artışlar AB ortalamasından biraz daha düşük.
- Kamu maliyesi kötüleşti. Borç GSYH'nin %100,5'inden %119,1'ine çıktı (+18,6 puan; AB'de ise 1,3 puan düştü); 2018-2019'da %3'ün altına inen bütçe açığı 2025'te GSYH'nin %5,1'ine ulaştı.
- Enflasyon daha düşük, ama büyüme AB'den zayıf. Fiyatlar %26,7 arttı (AB'de %36,0), ancak GSYH yalnızca %11,0 (%15,1) ve kişi başına reel kullanılabilir gelir %7,5 (%13,2) büyüdü.
- Parasal yoksulluk oranı yükseldi (%13,6'dan %16,3'e, iki seri kırılmasıyla) ve sera gazı emisyonları 2016-2024 arasında %21 azaldı; bu, AB ile aynı hız.
Rakamlarla bilanço, dönem dönem
Bir dönem seçin: her gösterge, görev döneminin başlangıcından önce yayımlanan son veri ile sona ermesinden önceki son veri arasında (devam eden dönem için en güncel veri) okunur, ardından tamamen aynı aralıkta Avrupa Birliği ile karşılaştırılır.
10 iyileşen, 5 kötüleşen, 0 sabit, 4 değer yargısı içermeyen
Grafiklerin okunması: Fransa (mavi) ve AB (gri) eğrileri, seçilen dönemin başında aynı noktadan başlar; oranlarda 0 (fark puan olarak), düzeylerde 100. Açık renkli çizgi: dönemden önce. Şeritler: görev dönemleri.
Ekonomi
- Reel GSYHİyileşme+11,0 %AB: +15,1 %
€598bn (Ç1 2017) → €664bn (Ç3 2026)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
Enflasyondan arındırılmış GSYH'nin birikimli büyümesi (zincirleme hacim, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış üç aylık veriler).
- Kişi başına reel GSYHİyileşme+7,9 %AB: +13,0 %
35.540 € (2016) → 38.360 € (2025)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
2020 sabit avrosu cinsinden: nüfusa oranlanmış büyüme.
Kartı görün: Kişi başına GSYH, hacimKaynak: Eurostat sdg_08_10
- İmalat üretimiKötüleşme−0,9 %AB: +4,5 %
104,3 (Nis 2017) → 103,4 (Eyl 2026)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
İmalat sanayi üretim endeksi (2021 = 100, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış).
İstihdam
- İşsizlik oranı (ILO)İyileşme−1,1 ptAB: −2,2 pts
9,6 % (Nis 2017) → 8,5 % (Eyl 2026)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
ILO tanımıyla işsizler, 15-74 yaş, işgücünün yüzdesi olarak, aylık, mevsimsellikten arındırılmış.
- 25 yaş altı işsizlikİyileşme−2,6 ptsAB: −3,5 pts
24,5 % (Nis 2017) → 21,9 % (Eyl 2026)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
Kartı görün: Genç işsizliği (15-24)Kaynak: Eurostat une_rt_m
- 20-64 yaş istihdam oranıİyileşme+4,4 ptsAB: +6,1 pts
70,7 % (Ç1 2017) → 75,1 % (Ç2 2026)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
20-64 yaş grubunda çalışanların payı (uyumlaştırılmış İşgücü Anketi).
Kartı görün: İstihdam oranı (15-64)Kaynak: Eurostat lfsi_emp_q
- 55-64 yaş istihdam oranıİyileşme+10,5 ptsAB: +12,9 pts
51,2 % (2016) → 61,7 % (2025)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
Kartı görün: Yaşlı istihdam oranı (55-64)Kaynak: Eurostat lfsi_emp_a
Fiyatlar ve satın alma gücü
- Tüketici fiyatları (HICP)Değerlendirme yok+26,7 %AB: +36,0 %
101,6 (Nis 2017) → 128,7 (Eyl 2026)
AB'den daha iyi · yayımlanan son veri
Birikimli fiyat artışı (uyumlaştırılmış endeks). AB'dekinden daha düşük bir artış avantaj olarak okunur.
Kartı görün: HICP (uyumlaştırılmış)Kaynak: Eurostat prc_hicp_minr
- Kişi başına reel kullanılabilir gelirİyileşme+7,5 %AB: +13,2 %
101,1 (Ç1 2017) → 108,7 (Ç2 2026)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
Hanehalkı brüt kullanılabilir gelirinin kişi başına satın alma gücü (üç aylık hesaplar, endeks).
Kartı görün: Kişi başına reel kullanılabilir gelirKaynak: Eurostat nasq_10_ki
Kamu maliyesi
- Kamu dengesi (GSYH'nin %'si)Kötüleşme−1,3 ptAB: −1,7 pt
−3,8 % (2016) → −5,1 % (2025)
AB'den daha iyi · yayımlanan son veri
Maastricht tanımıyla genel yönetim dengesi. Negatif = açık.
- Kamu borcu (GSYH'nin %'si)Kötüleşme+18,6 ptsAB: −1,3 pt
100,5 % (Ç1 2017) → 119,1 % (Ç2 2026)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
Maastricht tanımıyla genel yönetim brüt borcu, çeyrek sonu.
- Kamu harcamaları (GSYH'nin %'si)Değerlendirme yok−0,1 ptAB: +1,9 pt
57,4 % (2016) → 57,3 % (2025)
yayımlanan son veri
Değer yargısı içermez: düzeyi kolektif bir tercihtir (aşağıdaki taahhütlere bakın).
- Zorunlu kesintiler (GSYH'nin %'si)Değerlendirme yok−1,6 ptAB: −0,2 pt
47,5 % (2016) → 45,9 % (2025)
yayımlanan son veri
Vergiler ve fiilen ödenen sosyal katkı payları. Değer yargısı içermez.
Kartı görün: Zorunlu kesintilerKaynak: Eurostat gov_10a_taxag
Toplumsal uyum ve eğitim
- Yoksulluk oranı (%60 eşiği)Kötüleşme+2,7 ptsAB: −1,2 pt
13,6 % (2016) → 16,3 % (2025)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
EU-SILC anketi: N yılı, N−1 yılının gelirlerini yansıtır. 2020 ve 2022'de seri kırılmaları.
- Gelir eşitsizliği (Gini endeksi)Kötüleşme+1,1 ptAB: −1,4 pt
29,3 (2016) → 30,4 (2025)
AB'den daha kötü · yayımlanan son veri
0 = tam eşitlik, 100 = tüm geliri tek bir hanehalkı alır. Yoksullukla aynı anket.
- Eğitim sisteminden erken ayrılanlarİyileşme−1,6 ptAB: −1,5 pt
8,8 % (2016) → 7,2 % (2025)
AB'den daha iyi · yayımlanan son veri
Lise düzeyinin (ikinci kademe) altında eğitimle yetinen ve eğitim görmeyen 18-24 yaş grubu.
İklim ve enerji
- Sera gazı emisyonlarıİyileşme−20,9 %AB: −20,5 %
464 Mt (2016) → 367 Mt (2024)
AB'den daha iyi · yayımlanan son veri
Ulusal envanter, arazi kullanımı (LULUCF) hariç, uluslararası havacılık dahil, milyon ton CO₂ eşdeğeri.
- Enerjide yenilenebilir payıİyileşme+8,4 ptsAB: +8,2 pts
15,5 % (2016) → 23,9 % (2025)
AB'den daha iyi · yayımlanan son veri
Yenilenebilir enerjinin brüt nihai enerji tüketimindeki payı.
Göç
- İlk kez yapılan iltica başvurularıDeğerlendirme yok+51,7 %AB: −42,4 %
76.790 (2016) → 116.475 (2025)
yayımlanan son veri
Değer yargısı içermez. AB, 2015-2016'da zirve yapmıştı; bu nedenle dönem boyunca düşüş göstermiştir.
Kartı görün: İltica başvurularıKaynak: Eurostat migr_asyappctza
Okuma: “İyileşme” / “Kötüleşme”, bir yurttaş açısından değişimin yönünü gösterir (daha az işsizlik, daha fazla istihdam…), bir nedeni göstermez. Düzeyi siyasi bir tercihe bağlı olan göstergeler (harcamalar, vergiler ve katkı payları, sığınma) değer yargısı olmadan sunulur. Kaynak: Eurostat, veriler 8 Kasım 2026'da alınmıştır.
Seçilen dönem için göstergelerin tam tablosunu göster
| Gösterge | Dönem başı | Dönem sonu | Değişim | AB (aynı dönem) | Yorum |
|---|---|---|---|---|---|
| Reel GSYH | €598bn (Ç1 2017) | €664bn (Ç3 2026) | +11,0 % | +15,1 % | İyileşme |
| Kişi başına reel GSYH | 35.540 € (2016) | 38.360 € (2025) | +7,9 % | +13,0 % | İyileşme |
| İmalat üretimi | 104,3 (Nis 2017) | 103,4 (Eyl 2026) | −0,9 % | +4,5 % | Kötüleşme |
| İşsizlik oranı (ILO) | 9,6 % (Nis 2017) | 8,5 % (Eyl 2026) | −1,1 pt | −2,2 pts | İyileşme |
| 25 yaş altı işsizlik | 24,5 % (Nis 2017) | 21,9 % (Eyl 2026) | −2,6 pts | −3,5 pts | İyileşme |
| 20-64 yaş istihdam oranı | 70,7 % (Ç1 2017) | 75,1 % (Ç2 2026) | +4,4 pts | +6,1 pts | İyileşme |
| 55-64 yaş istihdam oranı | 51,2 % (2016) | 61,7 % (2025) | +10,5 pts | +12,9 pts | İyileşme |
| Tüketici fiyatları (HICP) | 101,6 (Nis 2017) | 128,7 (Eyl 2026) | +26,7 % | +36,0 % | Değerlendirme yok |
| Kişi başına reel kullanılabilir gelir | 101,1 (Ç1 2017) | 108,7 (Ç2 2026) | +7,5 % | +13,2 % | İyileşme |
| Kamu dengesi (GSYH'nin %'si) | −3,8 % (2016) | −5,1 % (2025) | −1,3 pt | −1,7 pt | Kötüleşme |
| Kamu borcu (GSYH'nin %'si) | 100,5 % (Ç1 2017) | 119,1 % (Ç2 2026) | +18,6 pts | −1,3 pt | Kötüleşme |
| Kamu harcamaları (GSYH'nin %'si) | 57,4 % (2016) | 57,3 % (2025) | −0,1 pt | +1,9 pt | Değerlendirme yok |
| Zorunlu kesintiler (GSYH'nin %'si) | 47,5 % (2016) | 45,9 % (2025) | −1,6 pt | −0,2 pt | Değerlendirme yok |
| Yoksulluk oranı (%60 eşiği) | 13,6 % (2016) | 16,3 % (2025) | +2,7 pts | −1,2 pt | Kötüleşme ⚠ |
| Gelir eşitsizliği (Gini endeksi) | 29,3 (2016) | 30,4 (2025) | +1,1 pt | −1,4 pt | Kötüleşme ⚠ |
| Eğitim sisteminden erken ayrılanlar | 8,8 % (2016) | 7,2 % (2025) | −1,6 pt | −1,5 pt | İyileşme ⚠ |
| Sera gazı emisyonları | 464 Mt (2016) | 367 Mt (2024) | −20,9 % | −20,5 % | İyileşme |
| Enerjide yenilenebilir payı | 15,5 % (2016) | 23,9 % (2025) | +8,4 pts | +8,2 pts | İyileşme |
| İlk kez yapılan iltica başvuruları | 76.790 (2016) | 116.475 (2025) | +51,7 % | −42,4 % | Değerlendirme yok |
Güçlü ve zayıf yönler
Verilerin tüm dönem (Mayıs 2017 → son veri) hakkında söyledikleri; Birliğin geri kalanına göre daha hızlı veya daha yavaş ilerleyenler ayrıştırılarak. Rakamlar yukarıdaki tablodan alınmıştır.
İyileşenler
- İstihdam. 20-64 yaş istihdam oranı %75,1 (+4,4 puan), 55-64 yaş istihdam oranı %61,7 (+10,5 puan); 25 yaş altı işsizlik oranı ilk görev döneminde %24,5'ten %17,9'a düştü.
- Kontrol altında enflasyon. Tüketici fiyatları Nisan 2017'den bu yana %26,7 arttı; AB'de bu oran %36,0 oldu. 2022-2023'teki yükseliş dönemi de dahildir.
- Hafif gerileyen zorunlu kesintiler. Zorunlu kesintiler GSYH'nin %47,5'inden %45,9'una geriledi (2016 → 2025); AB'de ise sabit kaldı. Düzeyi AB ortalamasının (2025'te %40,5) belirgin biçimde üzerinde kalmaktadır.
- Sera gazı emisyonları. 2016 ile 2024 arasında %−20,9 (464 → 367 Mt CO₂ eşdeğeri), AB ile aynı hızda; yenilenebilir payı %15,5'ten %23,9'a yükseldi.
- Okulu terk. Diplomasız ayrılan 18-24 yaş grubunun payı %8,8'den %7,2'ye düştü; Avrupa ortalamasının belirgin biçimde altında.
Kötüleşenler
- Borç ve açık. Borç, GSYH'nin 18,6 puanı kadar arttı (%100,5 → %119,1); AB'nin borcu ise geriledi. Covid sonrasında açık hiçbir zaman GSYH'nin %4,7'sinin altına inmedi ve 2025'te %5,1'e ulaştı.
- AB ortalamasının altında büyüme. Reel GSYH %+11,0, AB'de %+15,1; kişi başına reel GSYH %+7,9, AB'de %+13,0. İmalat üretimi Nisan 2017 düzeyinin altında kalmaktadır (%−0,9, AB %+4,5).
- Kişi başına satın alma gücü. Kişi başına reel kullanılabilir gelir %7,5 arttı (AB %+13,2); bunun yalnızca %1,7'si ikinci görev döneminde gerçekleşti.
- Yoksulluk ve eşitsizlik. Yoksulluk oranı %13,6'dan %16,3'e, Gini endeksi 29,3'ten 30,4'e yükseldi; AB'de ikisi de düştü. Anketteki iki kesinti (2020, 2022) büyüklük konusunda temkinli olmayı gerektirir.
- İkinci görev döneminde işsizlik yeniden artıyor. Nisan 2022'den bu yana +0,9 puan (%7,6 → %8,5) ve 25 yaş altında +4,0 puan; AB'de işsizlik ise sabit kaldı.
Seçim vaatleri: yerine getirildi mi, getirilmedi mi?
2017 ve 2022 programlarındaki sayısal veya doğrulanabilir başlıca taahhütler ve bunların akıbeti. Durum, kabul edilen metinlere ve kaynak olarak gösterilen resmî rakamlara dayanarak belirlenmiştir; “kısmen yerine getirildi”, kısmen, gecikmeyle veya başka bir biçimde gerçekleştirilen bir taahhüdü belirtir.
2017 programı (“En Marche !”)
- Kısmen yerine getirildiİstihdam
Beş yıllık dönemin sonuna (2022) kadar işsizlik oranını %7'ye indirmek.
Değerlendirmeyi görGizleILO'ya (BIT) göre işsizlik oranı 2017'de yaklaşık %9,5 iken 2022'nin ilk çeyreğinde %7,3'e (INSEE), 2023'ün ilk çeyreğinde ise %7,1'e geriledi (tabloda yer alan Eurostat aylık serisinde Nisan 2022'de %7,6). %7'lik hedefe yaklaşıldı, ancak ilk görev döneminde ulaşılamadı.[1],[2],[3]
- Yerine getirilmediKamu maliyesi
Kamu harcamalarının GSYH içindeki payını beş yılda 3 puan düşürmek, yani 60 milyar avro tasarruf sağlamak.
Değerlendirmeyi görGizleEurostat'a göre (güncel muhasebe tabanı, bkz. tablo) kamu harcamaları GSYH'nin 2016'da %57,4'ünden 2019'da %55,3'üne, ardından 2020'de %61,7'ye (sağlık krizi), 2022'de %58,4'e ve 2025'te %57,3'e geldi. 3 puanlık düşüş iki görev dönemi boyunca gerçekleştirilemedi.[4],[5],[45]
- Kısmen yerine getirildiKamu maliyesi
Kamu açığını GSYH'nin %3'ünün altında tutmak (“%3'lük açık sınırı içinde”).
Değerlendirmeyi görGizleEurostat'a göre (güncel muhasebe tabanı) açık 2018'de (%2,3) ve 2019'da (%2,4) %3'ün altına indi; ardından 2020'de GSYH'nin %8,9'una (sağlık krizi), 2022'de %4,7'ye, 2024'te %5,8'e ve 2025'te %5,1'e ulaştı. Hükümet, Ekim 2024'te %3'ün altına dönme hedefini 2029'a erteledi.[5],[6],[45]
- VazgeçildiKamu maliyesi
Beş yıllık dönemin sonuna kadar kamu hizmetinde 120.000 kadroyu kaldırmak (devlette 50.000, yerel yönetimlerde 70.000).
Değerlendirmeyi görGizleNisan 2019'da, Büyük Ulusal Tartışma sonrasındaki basın toplantısında Cumhurbaşkanı, “sürdürülebilir değilse” hedefi “terk etmeye” hazır olduğunu söyledi. INSEE'ye atıfta bulunan La Libre'e göre Fransa'da 2017'de 5,5 milyon olan kamu görevlisi sayısı 2020'de 5,7 milyondu.[7],[1]
- Yerine getirildiKamu maliyesi
Hanelerin %80'ini konut vergisinden muaf tutmak; 2020'den itibaren her 5 Fransızdan 4'ü bu vergiyi ödemeyecekti.
Değerlendirmeyi görGizleUygulama, 2020 Finans Kanunu ile tüm hanelere genişletildi: 1 Ocak 2023'ten bu yana konut vergisi ana konutlar için tamamen kaldırıldı ve yalnızca ikinci konutlara uygulanıyor (Senato).[4],[8]
- Yerine getirildiKamu maliyesi
Sermaye gelirleri üzerinde “yaklaşık %30” oranında tek bir kesinti getirmek.
Değerlendirmeyi görGizle%30'luk götürü tek kesinti (PFU: %12,8 gelir vergisi + %17,2 sosyal kesintiler), 2018'den itibaren elde edilen gelirlere uygulanıyor. 2026 Sosyal Güvenlik Finansman Kanunu, sermaye gelirlerinin bir bölümünde (temettüler, tahvil gelirleri) CSG'yi artırdı: bunlar için PFU %31,4'e çıkıyor, diğerlerinde (hayat sigortası, konut tasarrufu vb.) %30'da kalıyor.[4],[9],[11]
- Yerine getirildiKamu maliyesi
Kurumlar vergisi oranını %33,3'ten %25'e indirmek.
Değerlendirmeyi görGizleKurumlar vergisinin normal oranı 2016 ile 2022 arasında %33 1/3'ten %25'e indirildi (INSEE). Cirosu 1 milyar avroyu aşan şirketlerin kârları üzerinde geçici bir olağanüstü katkı payı 2025 Finans Kanunu ile getirildi ve 2026 bütçesinde sürdürüldü.[4],[12],[13]
- SürüyorAdalet
15.000 yeni cezaevi yeri inşa etmek.
Değerlendirmeyi görGizleSonradan 2027 ufkuna ertelenen plan gecikmeli: Ifrap'ın aktardığı Sayıştay'ın (Cour des comptes) hızlı denetimine (Aralık 2025) göre Eylül 2025'te 5.411 yer teslim edilmişti, yani hedefin %35'i. Adalet Bakanı Didier Migaud, 2025 bütçesi kapsamında Senato'da dinlendiğinde planın “en iyi ihtimalle 2029'dan önce” tamamlanamayacağını belirtti.[4],[15],[16]
- Yerine getirildiEğitim
Öncelikli eğitim bölgelerinde CP ve CE1 (birinci ve ikinci sınıf) sınıflarını öğretmen başına 12 öğrenciyle sınırlamak.
Değerlendirmeyi görGizle2017 eğitim-öğretim yılı başından itibaren uygulandı (REP+ bölgelerindeki 2.200 CP sınıfı ikiye bölündü; ortalama sınıf mevcudu 21,6'dan 13,1'e düştü) ve 2019'dan itibaren REP+ ve REP'teki CP ve CE1 sınıflarında uygulandı. Daha sonra anaokulunun son sınıfına (grande section) genişletildi. Önlemin etkililiği tartışmalıdır (birbirinden farklı sonuçlar veren çalışmalar).[4],[17],[18]
- Kısmen yerine getirildiEnerji
Kalan son kömürlü termik santralleri 2022'ye kadar kapatmak.
Değerlendirmeyi görGizleLe Havre (Nisan 2021) ve Gardanne (2021 yazı) santralleri kapandı. Cordemais ve Saint-Avold santralleri 2022 enerji krizinin ardından (16 Ağustos 2022 tarihli kanun) açık tutuldu; kapanışları 2027'ye ertelendi. 2025'te kömür, elektrik üretiminin yalnızca yaklaşık %0,1'ini oluşturuyordu.[19],[20]
- VazgeçildiEnerji
Nükleer enerjinin elektrik üretimindeki payını 2025'e kadar %75'ten %50'ye indirmek.
Değerlendirmeyi görGizle2019 tarihli enerji-iklim kanunu hedefi 2035'e erteledi. Şubat 2022'de cumhurbaşkanı nükleerin yeniden canlandırılacağını (6 EPR2) duyurdu. Mart 2023'te nükleerin hızlandırılmasına ilişkin kanun tasarısı incelenirken Parlamento %50 hedefini metinden çıkardı.[19],[21]
- VazgeçildiEmekli aylıkları
Emekli aylıklarının hesaplanmasında ortak kurallar içeren evrensel bir emeklilik sistemini kademeli olarak uygulamaya koymak.
Değerlendirmeyi görGizlePuana dayalı evrensel bir sistem kuran kanun tasarısı, Mart 2020'de Ulusal Meclis'te ilk okumada kabul edildi, ardından salgın krizi nedeniyle 16 Mart 2020'de askıya alındı. Senato'da hiç görüşülmedi; 2023 reformu evrensel bir sistem değil, parametrik bir reform (yasal yaş) oldu.[4],[22],[23],[1]
- Kısmen yerine getirildiSavunma
Savunma harcamalarını GSYH'nin %2'sine çıkarmak.
Değerlendirmeyi görGizleSilahlı Kuvvetler Bakanlığı'na (Şubat 2024) göre Fransa “2024'te GSYH'nin %2'sinden fazlasını savunma çabasına ayırmaktadır”; bu da ilk görev döneminin bitiminden sonrasına denk gelir. Harcamalar 2013'ten beri GSYH'nin %1,85'i ile %2'si arasında dalgalanmıştı (Senato).[4],[24],[25]
2022 programı (“Avec vous”)
- Yerine getirilmediİstihdam
Beş yıl içinde (2027'ye kadar) tam istihdama ulaşmak, yani işsizlik oranını yaklaşık %5'e indirmek.
Değerlendirmeyi görGizle2023'ün ilk çeyreğinde %7,1'lik dip noktasının ardından ILO tanımlı işsizlik yeniden yükseldi: 2026'nın ilk çeyreğinde %8,1, ikinci çeyreğinde %8,3 (INSEE, 7 Ağustos 2026); bu, 2021'den beri en yüksek düzeydir. 17 Mayıs 2026'da Ekonomi Bakanı, hedefin 2027'ye kadar artık “ulaşılabilir” olmadığını kabul etti. Görev dönemi sona ermedi (Mayıs 2027).[26],[27],[28],[29]
- Kısmen yerine getirildiEmekli aylıkları
Yasal emeklilik yaşını kademeli olarak 65'e çıkarmak (asgari emekli aylığı 1.100 € olacak şekilde).
Değerlendirmeyi görGizle2023 tarihli sosyal güvenlik finansmanı düzeltici kanunu (14 Nisan 2023 tarihli ve 2023-270 sayılı; aynı gün Anayasa Konseyi tarafından kısmen onaylandı) yasal yaşı 62'den 64'e çıkardı, 65'e değil. 2026 tarihli sosyal güvenlik finansmanı kanunu (30 Aralık 2025 tarihli ve 2025-1403 sayılı), yasal yaştaki ve prim süresindeki artışı 1 Ocak 2028'e kadar askıya alır (örn. 1964 doğumlular için 62 yıl 9 ay ve 170 çeyrek); askıya alma 1 Eylül 2026'dan itibaren geçerlidir; 64 yaş ancak 1969 doğumlulardan itibaren uygulanacaktır. Bu bir askıya almadır, yürürlükten kaldırma değildir.[30],[31],[32],[33],[34],[35]
- Kısmen yerine getirildiSosyal politika
RSA'yı, mesleki entegrasyonu destekleyen haftada 15 ila 20 saatlik bir faaliyete bağlamak.
Değerlendirmeyi görGizle18 Aralık 2023 tarihli tam istihdam kanunu haftada 15 saatlik faaliyet hedefi koyar; uyarlamalar ve muafiyetler mümkündür. Kanun 1 Ocak 2025'te ülke geneline yaygınlaştırıldı (yaklaşık 1 milyon RSA yararlanıcısı France Travail'e otomatik olarak kaydedildi). DGEFP'ye göre “ödeneğin verilmesi 15 saate uyulmasına bağlı değildir”, taahhüt sözleşmesine bağlıdır. Bir Dares-IPP değerlendirmesi (Haziran 2026), uygulamanın bölgelere göre farklılık gösterdiğini belirtir.[31],[36],[37],[38]
- Yerine getirildiKamu maliyesi
TV harcını (kamu yayıncılığı katkı payı) kaldırmak.
Değerlendirmeyi görGizle16 Ağustos 2022 tarihli düzeltici bütçe kanununun 6. maddesiyle kaldırıldı; madde Anayasa Konseyi tarafından uygun bulundu (12 Ağustos 2022 tarihli ve 2022-842 DC sayılı karar). Kamu yayıncılığı artık KDV'nin bir kısmıyla finanse edilmektedir (2023'te 3,815 milyar €).[30],[39],[40]
- SürüyorKamu maliyesi
CVAE'yi (işletmelerin katma değeri üzerinden alınan katkı), yaklaşık 7 milyar avroluk bir üretim vergisini kaldırmak.
Değerlendirmeyi görGizleCVAE 2023'te yarıya indirildi (2023 Finans Yasası), ancak tamamen kaldırılması üç kez ertelendi: önce 2024, sonra 2027, ardından 2030 (2025 Finans Yasası, md. 62). Kaldırılmasını 2028'e çekme tasarısı 2026 bütçesinden çıkarıldı. Azami oran: 2026-2027'de %0,28, 2028'de %0,19, 2029'da %0,09; 1 Ocak 2030'da kaldırılacak.[31],[26],[41],[42]
- SürüyorEnerji
6 yeni nükleer reaktörün inşasını başlatmak ve 8 reaktör daha için etüt yapmak.
Değerlendirmeyi görGizle6 EPR2 programı (Penly, Gravelines, Bugey) başlatıldı ancak henüz inşa aşamasında değil: EDF, Aralık 2025'te 72,8 milyar avroluk bir ön maliyet tahmini sundu; nihai yatırım kararının 2026 sonundan önce alınması hedefleniyor; ilk iki reaktörün (Penly) devreye girişinin, başlangıçtaki 2035 yerine 2038'de olması bekleniyor.[31],[43],[44]
Bağlam: dönemin şokları
Bir bilanço bağlamından bağımsız okunmaz: bazı şoklar tüm Avrupa'yı etkiledi (AB ile karşılaştırmanın nedeni budur), bazıları ise Fransa'ya özgüydü.
17 Kasım 2018
“Sarı yelekliler”
Akaryakıt vergilerindeki artışa itirazla doğan bir hareketin ilk cumartesi gösterisi; bu artıştan vazgeçilmesine ve alım gücüne yönelik önlemlere yol açtı.[47]
17 Mart 2020
Covid-19 ve ilk sokağa çıkma kısıtlaması
17 Mart 2020 öğleden itibaren tüm nüfus için sokağa çıkma kısıtlaması. Tabloda görülen şoklar 2020'de yoğunlaşıyor: GDP'de sert düşüş, GSYH'nin %8,9'u düzeyinde açık, borçta güçlü artış.[48]
24 Şubat 2022
Ukrayna'daki savaş ve enerji fiyatlarındaki sıçrama
Rusya'nın işgali enerji fiyatlarındaki artışı güçlendiriyor. Insee'ye göre “tarife kalkanı” bunun enflasyon üzerindeki etkisini yarıya indirdi: kalkan olmasaydı 2021'in 2. çeyreği ile 2022'nin 2. çeyreği arasındaki enflasyon 3,1 puan daha yüksek olurdu.[46]
Haziran 2022
Mecliste göreli çoğunluk
Beş yıllık dönem uygulamasına geçildiğinden beri ilk kez, yeniden seçilen cumhurbaşkanı Ulusal Meclis'te yalnızca göreli çoğunluğa sahip.[49]
9 Haziran 2024
Meclisin feshi
Avrupa Parlamentosu seçimlerinin yapıldığı akşam cumhurbaşkanı Ulusal Meclis'i feshediyor; 30 Haziran ve 7 Temmuz 2024 genel seçimleri hiçbir bloğa salt çoğunluk sağlamıyor.[50]
4 Aralık 2024
Barnier hükümetine gensoru
2025 Sosyal Güvenlik bütçesi üzerinde 49.3 maddesinin kullanılmasının ardından 331 milletvekilinin oyuyla bir gensoru önergesi kabul ediliyor: hükümet istikrarsızlığı bütçelerin kabulünü ve açığın seyrini olumsuz etkiliyor.[51]
Citoyen'in izlediği reformlar
Dönemin, ayrıntılı bir sayfası bulunan büyük reformları (takvim, önlemler, tartışma, izlenecek göstergeler).
Şimdi ne olacak
Emmanuel Macron'un ikinci görev dönemi 13 Mayıs 2027'ye kadar sürer; cumhurbaşkanlığı seçimi baharda yapılır. Hükümetin son iki yıl için açıkladıkları, bilinen son rakam ve bağımsız bir karşılaştırma noktası olarak kullanılan Avrupa Komisyonu tahminleriyle birlikte aşağıda yer almaktadır.
Hükümetin açıkladığı rakamlar
2027 Mali Kanun Tasarısı'nın büyüme ve fiyat tahminleri ile açık ve borç hedefleri. Açık ve borç, hükümetin kendine koyduğu hedeflerdir; büyüme ve fiyatlar ise tahmindir.
| Gösterge | Bilinen son rakam | Tahmin tarihi: | 2026 | 2027 |
|---|---|---|---|---|
| Reel GSYH büyümesiyıllık ortalama | −0,1 %Ç3 2026, bir yıllık | Hükûmet (2027 Mali Kanun Tasarısı) | 0,5 % | 1,0 % |
| Avrupa Komisyonu (2026 sonbaharı) | 0,4 % | 0,6 % | ||
| Enflasyonyıllık ortalama; hükümet: ulusal endeks (TÜFE), Komisyon ve son rakam: uyumlaştırılmış endeks (HICP) | 3,4 %Eylül 2026, bir yıllık | Hükûmet (2027 Mali Kanun Tasarısı) | 2,1 % | 1,8 % |
| Avrupa Komisyonu (2026 sonbaharı) | 2,6 % | 2,9 % | ||
| Kamu dengesiGSYH'nin %'si (negatif = açık) | −5,1 %2025, year | Hükûmet (2027 Mali Kanun Tasarısı) | −5,4 % | −5,0 % |
| Avrupa Komisyonu (2026 sonbaharı) | −5,5 % | −5,4 % | ||
| Kamu borcuGSYH'nin %'si, yıl sonunda | 119,1 %Ç2 2026, çeyrek sonu | Hükûmet (2027 Mali Kanun Tasarısı) | 119,3 % | 121,7 % |
| Avrupa Komisyonu (2026 sonbaharı) | 119,2 % | 122,1 % |
2027 Mali Kanun Tasarısı'na eşlik eden hükümet tahminleri; 25 Eylül 2026'da Kamu Maliyesi Yüksek Konseyi'ne sunulduğu haliyle.
Takip edilecek fark: her yılın gerçekleşen değeri, yayımlanır yayımlanmaz açıklanan rakamla karşılaştırılacaktır. Bu bir okuma aracıdır, bir yargı değildir: bir fark, izlenen politikadan olduğu kadar öngörülmeyen bir ekonomik gelişmeden de kaynaklanabilir.
Komisyon'un tahmini 17 Kasım 2026 tarihlidir, yani hükümetinkinden yaklaşık iki ay sonradır ve yeni bir önlem alınmayacağını varsayar: farkın bir kısmı bu iki farklılıktan kaynaklanır. Avrupa Birliği, GSYH'nin %3'ü tutarında bir açık tavanı belirler; Fransa 2024'ten beri aşırı açık usulü kapsamındadır.
Yaklaşan takvim
Reform fişlerimizde izlenen yasaların belirlediği tarihler. Her bir sürenin sonucu önceden bilinmemektedir.
Önümüzdeki 6 ay içinde
- 1 Aralık 2026Yıllık süre: Hükümet, kanunun koruma maddeleri hakkında Parlamento'ya rapor veriyor2024-2030 Askeri Programlama Yasası ve 2026 güncellemesi
- 2027Hükümetin tam istihdam hedefinin vadesi (işsizlik yaklaşık yüzde 5)2023 Tam İstihdam Yasası
- 2027Programlamanın son yılı: 10,75 milyar avro programlandı, 1.500 hâkim ve savcı ile 1.800 zabıt katibine ulaşılması gerekiyorAdalet Bakanlığı Yönlendirme ve Programlama Kanunu 2023-2027
- 18 Nisan 2027Cumhurbaşkanlığı seçimi (ilk tur, hükümetin belirlediği tarih)2023 emeklilik reformu
- 30 Nisan 2027Hükümetin yasanın uygulanmasına ilişkin Parlamentoya yıllık raporunun son tarihiAdalet Bakanlığı Yönlendirme ve Programlama Kanunu 2023-2027
Bilinmeyenler
- 2027 bütçesi henüz oylanmamıştır: Parlamento, tasarının hedeflerini değiştirebilir.
- Sonraki hedefleri bir sonraki cumhurbaşkanı belirleyecektir: 2027'nin Mayıs sonrasına ilişkin rakamları şimdiden halefini bağlamaktadır.
Kaynaklar : Haut Conseil des finances publiques, Avis n° HCFP-2026-5 (25 Eyl 2026) · European Commission, European Economic Forecast, Autumn 2026 (Institutional Paper 348) (17 Kas 2026)
Yöntem
Bir görev döneminin başında ve sonunda hangi değer alınır? İlgili tarihte dönemi tamamlanmış son veri. 14 Mayıs 2017'de başlayan bir görev dönemi için: aylık serilerde Nisan 2017, üç aylık serilerde 2017'nin 1. çeyreği, yıllık serilerde 2016. Süren görev dönemi, yayımlanan son veriyle sona erer. Bu nedenle iki görev dönemi tam olarak birbirine eklenir: “2017'den bu yana” değişim, ikisinin toplamıdır.
Neden AB ile karşılaştırılıyor? Değişimlerin bir kısmı ortak şoklardan (Covid, enerji fiyatları, faiz oranları) kaynaklanır. AB-27'nin aynı dönemdeki değişimi bir referans noktası işlevi görür: “AB'den daha iyi” bir Fransa, nedeni ne olursa olsun, dönem boyunca komşularının ortalamasından daha iyi bir performans göstermiştir.
Bu bilançonun söylemedikleri. Nedenleri değil, değişimleri ölçer: bir görev döneminde iyileşen bir gösterge mutlaka izlenen politikalardan kaynaklanmaz, tersi de geçerlidir. Yoksulluğa ilişkin yıllık veriler bir önceki yılın gelirlerini yansıtır. Güvenlik ve sağlık, yakın tarihli uyumlaştırılmış bir seri bulunmadığından yer almaz; bunlar sitenin kartlarında izlenir.
Kaynaklar
- Göstergeler. Eurostat, yayım veri tabanı (namq_10_gdp, sdg_08_10, sts_inpr_m, une_rt_m, lfsi_emp_q, lfsi_emp_a, prc_hicp_minr, nasq_10_ki, gov_10a_main, gov_10q_ggdebt, gov_10a_taxag, ilc_li02, ilc_di12, edat_lfse_14, env_air_gge, nrg_ind_ren, migr_asyappctza), Fransa ve AB-27, 8 Kasım 2026'da scripts/analyses/build-mandate-data.py ile alınmıştır.Eurostat
- Görev dönemi tarihleri. Élysée, 14 Mayıs 2017 ve 7 Mayıs 2022 tarihli göreve başlama törenleri (Citoyen'in görev dönemleri veri seti).elysee.fr
- [1] L’heure des comptes pour Emmanuel Macron : a-t-il respecté son programme de 2017 ? · La Libre Belgique · ikincil kaynak
- [2] Au premier trimestre 2022, le taux de chômage est quasi stable à 7,3 % - Informations rapides n° 127 · Insee
- [3] Au premier trimestre 2023, le taux de chômage est stable à 7,1 % - Informations rapides n° 124 · Insee
- [4] Emmanuel Macron président. Programme. En Marche ! (élection présidentielle 23 avril et 7 mai 2017) · En Marche !
- [5] Macron veut 60 milliards d'économie de dépenses publiques (23/02/2017) · Public Sénat (AFP) · ikincil kaynak
- [6] Déficit : en promettant des réformes à Bruxelles, l’exécutif espère un sursis (23 octobre 2024) · Banque des Territoires (Localtis) · ikincil kaynak
- [7] L’exécutif abandonne la promesse de 120 000 suppressions de postes dans la fonction publique (3 juin 2019) · Acteurs publics · ikincil kaynak
- [8] Rapport n° 274 (2022-2023) de la commission des finances du Sénat · Sénat
- [9] Loi de finances 2018 : les mesures fiscales pour les particuliers · La finance pour tous (IEFP) · ikincil kaynak
- [10] Communication de Vincent Éblé, président de la commission des finances du Sénat, sur l’IFI et le PFU (26 octobre 2017) · Sénat
- [11] CSG : un taux à double vitesse pour 2026 · La finance pour tous (IEFP) · ikincil kaynak
- [12] La réforme du taux statutaire de l’Impôt sur les Sociétés - Document de travail n° 2025-18 · Insee / DGFiP
- [13] PLF 2025 : Instauration d’une contribution exceptionnelle sur les bénéfices des grandes entreprises · LégiFiscal · ikincil kaynak
- [14] Note de présentation PLF 2022 - Sécurités (police, gendarmerie) · Sénat - commission des finances
- [16] Prisons : l’objectif de 15 000 places supplémentaires en 2027 ne sera pas réalisé avant 2029, prévient Didier Migaud · Public Sénat · ikincil kaynak
- [17] Le dédoublement des classes de CP et CE1 : quel bilan ? (Pierre Merle) · La Vie des idées (Collège de France) · ikincil kaynak
- [18] Le dédoublement des classes dans les réseaux d’éducation prioritaire a eu des effets positifs et mesurables (1er octobre 2025) · Maire-info · ikincil kaynak
- [19] Le bilan contrasté du quinquennat d'Emmanuel Macron sur l'environnement · Public Sénat · ikincil kaynak
- [20] Quand est prévue la « fin du charbon » en France ? (mis à jour le 27 février 2026) · Connaissance des Énergies · ikincil kaynak
- [21] Nucléaire : l’Assemblée nationale vote la suppression du plafond de 50% dans le mix électrique en 2035 (14 mars 2023) · AFP / Connaissance des Énergies · ikincil kaynak
- [23] Retraites : le gouvernement prépare-t-il une réforme plus discrète ? · Public Sénat · ikincil kaynak
- [24] Déplacement de Sébastien Lecornu à Bruxelles du 14 au 15 février 2024 · Ministère des Armées
- [25] Rapport d'information n° 615 (2024-2025) · Sénat - commission des finances
- [26] Plein emploi, baisse d’impôts, énergies, armée... Emmanuel Macron dévoile son programme présidentiel · La Libre Belgique · ikincil kaynak
- [27] Malgré la dégradation des chiffres du chômage, le directeur général de France Travail salue un taux d’emploi « quasiment historique » · Public Sénat · ikincil kaynak
- [28] Au deuxième trimestre 2026, le taux de chômage augmente de 0,2 point et atteint 8,3 % - Informations rapides n° 192 · Insee
- [29] Le chômage explose, le gouvernement enterre le plein emploi (18 mai 2026) · Le Journal de l’Économie · ikincil kaynak
- [30] Profession de foi d’Emmanuel Macron, second tour de l’élection présidentielle 2022 (« 10 raisons de choisir le projet d’Emmanuel Macron »), france-politique.fr tarafından arşivlenmiştir · Emmanuel Macron kampanyası (france-politique.fr tarafından arşivlenen belge)
- [31] Présidentielle 2022 : que retenir du programme d'Emmanuel Macron ? · Public Sénat · ikincil kaynak
- [32] Dossier législatif - Loi de financement rectificative de la sécurité sociale pour 2023 · Sénat
- [33] Décision n° 2023-849 DC du 14 avril 2023 · Conseil constitutionnel
- [34] La loi de financement de la sécurité sociale pour 2026 est promulguée · CMS Francis Lefebvre Avocats · ikincil kaynak
- [35] Retraite : décalage de l’âge légal et l’âge de départ pour carrière longue au 1er septembre 2026 · La finance pour tous (IEFP) · ikincil kaynak
- [36] Les évolutions de la loi pour le plein emploi qui entrent en vigueur en janvier 2025 · France Travail
- [37] Loi “pour le plein emploi” : ce qui change depuis le 1er janvier · Banque des Territoires (Localtis) · ikincil kaynak
- [38] Évaluation quantitative de l’accompagnement rénové des bénéficiaires du RSA - Synthèse du rapport n° 68 (juin 2026) · Institut des politiques publiques / Dares
- [39] Décision n° 2022-842 DC du 12 août 2022 - Loi de finances rectificative pour 2022 · Conseil constitutionnel
- [40] Rapport général n° 128 (2023-2024), PLF 2024 : Médias, livre et industries culturelles · Sénat
- [41] CVAE - Cotisation sur la valeur ajoutée des entreprises · Direction générale des collectivités locales (collectivites-locales.gouv.fr)
- [42] PLF 2026 après 49-3 : pas de baisse de la CVAE en 2026 ! · LégiFiscal · ikincil kaynak
- [43] EDF signe un accord avec Technip Energies pour son programme EPR2 (27 juillet 2026) · AFP / Connaissance des Énergies · ikincil kaynak
- [44] EDF, EPR2 programının maliyetini 72,8 milyar avro olarak tahmin ediyor (18 Aralık 2025) · World Nuclear News · ikincil kaynak
- [45] Genel hükümet açığı/fazlası, borç ve ilgili veriler (gov_10a_main) · Eurostat
- [46] La flambée des prix de l’énergie : un effet sur l’inflation réduit de moitié par le « bouclier tarifaire » · Insee Analyses n° 75, septembre 2022
- [47] Mouvement des Gilets jaunes · Wikipédia · ikincil kaynak
- [48] Confinements liés à la pandémie de Covid-19 en France · Wikipédia · ikincil kaynak
- [49] Élections législatives françaises de 2022 · Wikipédia · ikincil kaynak
- [50] Élections législatives françaises de 2024 · Wikipédia · ikincil kaynak
- [51] Gouvernement Michel Barnier · Wikipédia · ikincil kaynak
