Citoyen
  • Ana sayfa
  • Akış

Keşfedin

  • Ülkeler
  • Kategoriler
  • Karşılaştır
  • Takip ettiklerim

Anlayın

  • PanoramalarÜlke ve kategoriye göre
  • DosyalarDerinlemesine analizler
  • Görev dönemi bilançolarıHer liderin bilançosu
  • ReformlarTakip ve simülatörler

Veriler

  • Kaynaklar
  • Takvim
  • Yöntem
  • Yapay zekâ ajanları ve geliştiriciler

Citoyen

  • Hakkında
  1. Avrupa Birliği
  2. ›
  3. Savunma

Hızla yeniden silahlanan parçalanmış bir savunma

27 devlet arasında parçalanmış, bütünleşik bir ordusu olmayan, NATO'ya yaslanan ama hızla yeniden silahlanan bir savunma: 2024'te 266 milyar avro kamu savunma harcaması (bir yılda %15 artış), 800 milyar avroyu hedefleyen bir ReArm Europe / Readiness 2030 planı ve ortak alım için 150 milyar avroluk SAFE kredisi.

Citoyen·Veriler 7 Kas 2026 tarihi itibarıyla·3 dk okuma

Bu not, yeni rakamlarla en az üç ayda bir güncellenir. Her güncellemede bildirim almak için bu notu takip edin.

Öne çıkanlar

Savunma harcamaları2,2% GDP2025+0,3 puan, 2024 dönemine göreAskerî harcamalar (USD)460,6 MrUSD2025+27,9 %, 2024 dönemine göreMuvazzaf askeri personel sayısı1,9 Mn2020+0,2 %, 2019 dönemine göreSilah ihracatı8,9 MrUSD2025+9,7 %, 2024 dönemine göre
  • AB'nin kamu savunma harcamaları 2024'te yaklaşık %15 sıçrayarak 266 milyar avroya ulaştı; bu, Eurostat'a göre GSYH'nin %1,5'ine denk geliyor.
  • Readiness 2030 ile Birlik, ilk kez büyük ölçekte ortak askeri alımları finanse ediyor; ancak bir Avrupa ordusu kurmuyor.

Avrupa Birliği'ndeki Savunma kategorisi için Citoyen sentezi. Bloğun verilerine dayanır (Eurostat, Avrupa Komisyonu, EDA, SIPRI, NATO). ⚠️ Savunma üye devletlerin yetkisindedir; AB'nin bütünleşik bir ordusu yoktur. Tüm değerler, mevcut olan en son gerçekleşmiş gözlemdir, hiçbir zaman bir tahmin değildir. Verilerin son güncellenmesi: Kasım 2026.

1. Genel durum: AB savunması nerede

Parçalanmış ve ulusal bir savunma. Savunma, üye devletlerin yetkisinde olmaya devam ediyor: AB'nin bütünleşik bir ordusu yoktur ve kapasiteler 27 ordu arasında parçalanmış durumda; ekipman tekrarları ve birlikte çalışabilirlik eksikliği var. Son dönemdeki tüm planların azaltmaya çalıştığı bir verimlilik sorunu bu.

NATO'ya yaslanma. Üyelerin çoğunun güvenliği büyük ölçüde NATO'ya ve Amerikan garantisine dayanıyor; 27 AB üyesinden 23'ü İttifak'a da üye. Lahey zirvesinde (Haziran 2025) Müttefikler, çabalarını 2035'e kadar GSYH'nin %5'ine çıkarmayı taahhüt etti (dar anlamda savunma için %3,5, daha geniş anlamda güvenlik ve altyapı için %1,5). Bu hedef artık Avrupa bütçeleri için referans oluşturuyor.

Ölçülü bir bütçe atılımı. ⚠️ Eurostat'a (kamu harcamalarının COFOG sınıflandırması) göre savunma, AB'de 2023'te 232 milyar avro iken 2024'te 266 milyar avroya mal oldu (yaklaşık %15 artış); bu, bir yıl önceki %1,3'e karşılık GSYH'nin %1,5'i demek. Farklar çok büyük: başta Estonya (%3,7), Polonya (%2,9), Letonya (%2,7), Litvanya (%2,6) ve Yunanistan (%2,2) geliyor; sonda İrlanda (%0,1), Malta (%0,5), Lüksemburg ve Avusturya (%0,7) yer alıyor. NATO ve EDA tanımları daha geniş olduğundan (özellikle askeri emekli maaşları) daha yüksek düzeyler veriyor: rakamlar doğrudan karşılaştırılamaz.

Readiness 2030: ölçek değişimi. ReArm Europe / Readiness 2030 planı (Mart 2025), 800 milyar avroya kadar kaynak seferber etmeyi hedefliyor. Plan, İstikrar Paktı'nın ulusal muafiyet maddesinin devreye sokulmasını (Komisyon'a göre savunma bütçelerinde GSYH'nin 1,5 puanlık artışı, dört yılda 650 milyar avroya yakın bir hareket alanı açacaktır) ve Konsey'in Mayıs 2025'te kabul ettiği, piyasalardan toplanıp birlikte alım yapan devletlere borç verilen 150 milyar avroluk kredi aracı SAFE'i bir araya getiriyor.

Bir yol haritası ve amiral gemisi projeler. “Savunma Hazırlığı 2030” yol haritası (16 Ekim 2025), dört amiral gemisi proje (Avrupa drone savunma girişimi, Eastern Flank Watch (doğu kanadı gözetimi), Avrupa hava kalkanı ve uzay kalkanı) ile dokuz alanda yetenek koalisyonları belirliyor. Askeri hareketlilik paketi (Kasım 2025), 2027'ye kadar bir Avrupa askeri hareketlilik alanı hedefliyor.

Hızlanan bir sanayi. Komisyon, AB'nin mühimmat üretim kapasitesinin 2025 sonunda yılda 2 milyon mermi olduğunu bildiriyor; AB bütçesinden finanse edilen ilk ortak alımları (2024'te beş proje için 300 milyon avro) ve 2021-2027 döneminde 8 milyar avroluk savunma araştırmasını hatırlatıyor. Ukrayna'ya destek, bu üretim artışının başlıca itici gücü olmayı sürdürüyor.

Canlı kartlar: kaynağın her yeni yayımını izler, bu nedenle 7 Kas 2026 tarihi itibarıyla kesinleşen metindeki rakamlardan farklı olabilir.

Savunma

Avrupa Birliği · Savunma harcamaları

Ana KPI: bu ülke için öncelikli olarak izlenen temel göstergelerden biri.GSYH'nin yüzdesi olarak askerî harcamalar; ulusal savunma çabasını ölçer.
2,2% GDP
2025
Kaynak: World Bank· EU (World Bank aggregate)
11 Kas 2026 tarihinde güncellendi11 Kas
KeşfetAç
Savunma

Avrupa Birliği · Askerî harcamalar (USD)

Cari dolar cinsinden askerî harcamalar; hacim karşılaştırmasına olanak tanır.
460,6 MrUSD
2025
Kaynak: World Bank· EU (World Bank aggregate)
11 Kas 2026 tarihinde güncellendi11 Kas
KeşfetAç
Savunma

Avrupa Birliği · Muvazzaf askeri personel sayısı

Aktif görevdeki asker sayısı; orduların büyüklüğünü yansıtır.
1,9 Mn​
2020
Kaynak: World Bank· EU (World Bank aggregate)
11 Kas 2026 tarihinde güncellendi11 Kas
KeşfetAç
Savunma

Avrupa Birliği · Silah ihracatı

İhraç edilen silah transferlerinin değeri; küresel savunma sanayisindeki ağırlığı gösterir.
8,9 MrUSD
2025
Kaynak: World Bank· EU (World Bank aggregate)
11 Kas 2026 tarihinde güncellendi11 Kas
KeşfetAç

2. Görünüm: savunma nereye gidiyor

Kapasite açıklarının kapatılması. Hava savunması, insansız hava araçları, mühimmat, uzay istihbaratı ve stratejik hava taşımacılığı tespit edilen eksikler olmaya devam ediyor; 2025'in amiral gemisi projeleri, 2026-2027'de yalnızca bütçe değil, gerçek kapasite ürettiklerini göstermek zorunda.

Kamu maliyesini bozmadan finansman. Dar anlamda savunma için GSYH'nin %3,5'i hedefi, Eurostat'ın 2024'te ölçtüğü %1,5 ile karşılaştırıldığında, zaten borçlu olan devletler için barış zamanında eşi görülmemiş bir bütçe çabası gerektirir. Tartışmada ortak borçlanma yanlıları (SAFE modeli örnek alınarak), isteksiz “tutumlu” ülkeler ve sosyal ile iklim harcamalarının dışlanmasından endişe edenler karşı karşıya geliyor.

Stratejik özerklik. Stratejik özerklik (Amerika Birleşik Devletleri'ne bağımlı olmadan hareket edebilme kapasitesi) tartışması dönemi şekillendiriyor. Buna sanayiye ilişkin bir soru eşlik ediyor: Alımların ne kadarı, daha hızlı temin edilebilen Amerikan teçhizatı yerine Avrupalı tedarikçilere gitmeli? SAFE, finansmanının büyük bölümünü AB'li ve ortak ülkelerdeki sanayicilere ayırıyor.

Yarının AB bütçesi. 2028-2034 mali çerçeve teklifi, savunmanın mevcut geçici araçların ötesinde AB bütçesinde kalıcı bir kalem olup olmayacağını belirlemelidir.

Açık sorular. Üç mesele dönemi şekillendirecek: (1) kapasite açıkları ve amiral gemisi projelerin fiilen teslimi; (2) finansman: ortak borç mu, ulusal bütçeler mi; (3) stratejik özerklik ve Avrupa sanayi tabanı.

3. Uluslararası karşılaştırma: güçler arasında AB

Çevresi içinde bakıldığında AB, askeri olarak parçalı ama hızla silahlanan bir bütündür.

Üç çıkarım. (1) Toplam çaba: 2024'te GSYH'nin %1,5'i (Eurostat). Belirgin biçimde artıyor, ancak 27 ordu arasında dağılmış durumda; oysa Amerika Birleşik Devletleri'nin (≈ %3,4, SIPRI) bütünleşik bir gücü var ve Rusya GSYH'sinin %6'sından fazlasını bir savaş ekonomisine ayırıyor.

(2) NATO'ya bağımlılık. Amerika Birleşik Devletleri, Çin ya da Rusya'nın aksine AB'nin özerk, bütünleşik bir savunması yok; üyeleri arasında yalnızca Fransa ulusal bir nükleer caydırıcılığa sahip.

(3) Yakın tarihli bir atılım. ⚠️ Ukrayna'daki savaş, silahlanmayı ve benzeri görülmemiş ortak araçları tetikledi; bunların operasyonel kapasiteye ne ölçüde dönüştüğü henüz ölçülmeyi bekliyor.

Canlı kartlar: kaynağın her yeni yayımını izler, bu nedenle 7 Kas 2026 tarihi itibarıyla kesinleşen metindeki rakamlardan farklı olabilir.

Savunma

Savunma harcamaları

Savunma

Askerî harcamalar (USD)

Savunma

Muvazzaf askeri personel sayısı

Uluslararası karşılaştırma: savunma

GüçHarcamalar / GSYHYapıÖzgünlük
Amerika Birleşik Devletleri≈ 3.4%bütünleşik güçküresel güç
Çin≈ 1.7% ⚠️bütünleşik güçyükselen güç
Rusya≈ 6%+ ⚠️bütünleşik güçsavaş ekonomisi
Fransa≈ 2%ulusal (caydırıcılık)power
Avrupa Birliği%1,5 (2024, Eurostat)parçalı (27)NATO, Readiness 2030

Kaynaklar: Eurostat (AB, 2024, COFOG kamu harcamaları), SIPRI, IISS, NATO. Mevcut son gerçekleşen değerler. ⚠️ Tanımlar farklıdır: daha geniş olan NATO / SIPRI ölçümü, COFOG ölçümünden daha yüksek düzeyler verir. “≈” yuvarlamayı belirtir.

Notun rakamları

Tabloyu göster
VeriDeğerKaynak
Kamu savunma harcamaları (2024)266 milyar € (2023'te 232 milyar €)Eurostat, COFOG (Citoyen haritası)
Harcamalar / GSYH (2024)%1,5 (2023'te %1,3)Eurostat, COFOG
Farklar (2024)Estonya %3,7 … İrlanda %0,1Eurostat
ReArm Europe / Readiness 2030800 milyar €'ya kadar seferber edilebilirAvrupa Komisyonu
SAFE150 milyar € kredi (Mayıs 2025'te kabul edildi)AB Konseyi / Komisyon
Güvenlik çerçevesiNATO (23 AB üyesi); 2035'te %5 hedefiNATO (Lahey zirvesi, 2025)

Güncellemelerden haberdar olun

Bu not, yeni rakamlarla en az üç ayda bir güncellenir. Her güncellemede bildirim almak için bu notu takip edin.

Kaynaklar (referanslar)

Eurostat (savunmaya yönelik kamu harcamaları, COFOG, 2024) · Avrupa Komisyonu (ReArm Europe / Readiness 2030, SAFE, 16 Ekim 2025 tarihli “Savunma Hazırlığı 2030” yol haritası, askeri hareketlilik paketi) · Avrupa Savunma Ajansı (EDA) · SIPRI · IISS (Military Balance) · NATO (Lahey zirvesi bildirisi, 2025).

Metodolojik not: Sentez, kaynaklı olguları değerlendirmelerden ayırır, tarafsız kalır, her veriyi tarihlendirir ve kaynakların ötesinde tahmin yürütmez. ⚠️ Savunma, üye devletlerin yetki alanındadır; AB'nin bütünleşik bir ordusu yoktur. Toplam değer, 27 bütçeyi ve gücü bir araya getirir. Gerçekleşmiş en son gözlem sunulmaktadır (tahmin yoktur).